Wer ist der vor Liebe Meistgefoppte?

 

शशाङ्कवतीलम्बकः १२ Shashaankavatii 12. Buch

अष्टाविंशस्तरङ्गः ashtaavimshastarangah Die achtundzwanzigste Welle, Kapitel 28, alte Zählung: 96

एकविंशो वेतालः ekavimsho vetaalah Der 21. Vetala

 

अथ गत्वा पुनः प्राप्य शिंशपातस्ततोऽग्रहीत् । स त्रिविक्रमसेनोंऽसे वेतालं तं नराधिपः ॥ १

atha gatvaa punah praapya shimshapaatastato’grahiit | sa trivikramaseno’mse vetaalam tam naraadhipah || 1

Also ging König Trivikramasena wieder zum Ashokabaum, nahm den Leichengeist von dort herab

und setzte ihn sich auf die Schulter.

आगच्छन्तं च तं भूयः स वेतालोऽब्रवीन्नृपम् । राजन्नुद्गाढकंदर्पां शृण्वेकां वच्मि ते कथाम् ॥ २

aagacchantam ca tam bhuuyah sa vetaalo’braviinnrpam | raajannudgaadhakamdarpaam shrnvekaam vacmi te kathaam || 2

Während der König schon weiterlief, sprach der Vetala ihn wieder an:

„Hör zu, König, ich erzähl dir eine maßlos unverschämte Geschichte:

अस्ति शक्रपुरीवान्या धात्रा सुकृतिनां कृते । दिवश्चुतानां विहिता विशालाख्या पुरी भुवि ॥ ३

asti shakrapuriivaanyaa dhaatraa sukrtinaam krte | divashcutaanaam vihitaa vishaalaakhyaa purii bhuvi || 3

Hier irgendwo liegt die Stadt Vishaalaa, Indras Zweitwohnung gewissermaßen,

vom Schöpfer gebaut für Tugendbolde, die vom Himmel fielen.

तस्यां बभूव नृपतिः पद्मनाभ इति श्रुतः । सच्चक्रनन्दकः श्रीमानाक्रान्तबलिराजकः ॥ ४

tasyaam babhuuva nrpatih padmanaabha iti shrutah | saccakranandakah shriimaanaakraantabaliraajakah || 4

In der herrschte König Padmanaabha – Lotusnabel, der den Kreis der Edlen belustigte

und es an Glanz mit König Bali aufnehmen konnte.

तस्मिन्पृथ्वीपतौ तस्यां नगर्यां सुमहावणिक् । अर्थदत्ताभिधानोऽभूद्धनैर्विजितवित्तपः ॥ ५

tasminprthviipatau tasyaam nagaryaam sumahaavanik | arthadattaabhidhaano’bhuuddhanairvijitavittapah || 5

In dieser Stadt, unter diesem König, lebte der Großkaufmann Arthadatta,

der mehr Geld hatte als Kubera, der Gott des Reichtums.

तस्यैका च सुतानङ्गमञ्जरीत्युदपद्यत । स्वःसुन्दरीप्रतिकृतिर्भुवि धात्रैव दर्शिता ॥ ६

tasyaikaa ca sutaanangamanjariityudapadyata | svahsundariipratikrtirbhuvi dhaatraiva darshitaa || 6

Dem war eine Tochter geboren worden – Anangamanjarii, des Liebesgottes Blumenpfeilbündel,

vom Schöpfer als Ebenbild der himmlischen Nymphen auf Erden ausgestellt.

दत्ता च तेन वणिजा वणिग्वरसुताय सा । मणिवर्माभिधानाय ताम्रलिप्तीनिवासिने ॥ ७

dattaa ca tena vanijaa vanigvarasutaaya saa | manivarmaabhidhaanaaya taamraliptiinivaasine || 7

Dieser Kaufmann vermählte sie mit Manivarman, einem trefflichen Kaufmannssohn, der in Taamralipti zuhause war.

एकापत्यतया चातिवत्सलः स न तां वणिक् । भर्तृयुक्तां सुतां गेहात्तत्याजानङ्गमञ्जरीम् ॥ ८

ekaapatyatayaa caativatsalah sa na taam vanik | bhartryuktaam sutaam gehaattatyaajaanangamanjariim || 8

Weil er aber Anangamanjari, sein einziges Kind, das er sehr liebte, nicht gehenlassen wollte,

 ließ er sie zusammen mit ihrem Mann in seiner Villa wohnen.

तस्याश्चानङ्गमञ्जर्याः पतिर्द्वेष्यो बभूव सः । मणिवर्मा सरोगस्य कटुतिक्तमिवौषधम् ॥ ९

tasyaashcaanangamanjaryaah patirdveshyo babhuuva sah | manivarmaa sarogasya katutiktamivaushadham || 9

Dieser Ehegatte Manivarman aber wurde der Anangamanjari immer verhasster – wie eine bittere Tinktur dem Kranken.

पत्युस्तु सास्य सुमुखी जीवितादप्यभूत्प्रिया । धनार्द्धिः कृपणस्यैव कृच्छ्रात्सुचिरसंचिता ॥ १०

patyustu saasya sumukhii jiivitaadapyabhuutpriyaa | dhanaarddhih krpanasyaiva krcchraatsucirasamcitaa || 10

Ihr Mann aber liebte die Schöne mehr als sein Leben – wie ein Geizhals seinen über lange Zeit

mühsam zusammengekratzten Geldhaufen.

एकदा चान्तिकं पित्रोस्ताम्रलिप्तीं निजं गृहम् । उत्कण्ठादिनिमित्तेन मणिवर्मा जगाम सः ॥ ११

ekadaa caantikam pitrostaamraliptiim nijam grham | utkanthaadinimittena manivarmaa jagaama sah || 11

Einst reiste Manivarman, unter anderem aus Heimweh, nach Taamralipti in das Haus seiner Eltern.

ततो दिनेषु यतेषु तीक्ष्णसूर्यांशुसायकैः । प्रोषितानां निरुद्धाध्वा घर्मकाल इहाभ्यगात् ॥ १२

tato dineshu yateshu tiikshnasuuryaamshusaayakaih | proshitaanaam niruddhaadhvaa gharmakaala ihaabhyagaat || 12

Die Tage zogen vorbei und es nahte die heiße Jahreszeit,

die Straßen mit ihren scharfen Sonnenstrahllanzen für Reisende versperrend.

वसन्तविरहादुष्णा निःश्वासाः ककुभामिव । मल्लिकापाटलामोदमेदुरा मरुतो ववुः ॥ १३

vasantavirahaadushnaa nihshvaasaah kakubhaamiva | mallikaapaatalaamodameduraa maruto vavuh || 13

Mit Jasmin und Trompetenblumenduft beladene Winde wehten, gleichsam über den vor Hitze seufzenden Raum,

wenn der Frühling geht.

उत्पेतुः पवनोद्भूता गगने रेणुराजयः । दूत्यो घनागमायेव प्रहितास्तप्तया भुवा ॥ १४

utpetuh pavanodbhuutaa gagane renuraajayah | duutyo ghanaagamaayeva prahitaastaptayaa bhuvaa || 14

Staubfahnen, vom Wind gelöst, stiegen himmelwärts, als hätte die aufgeheizte Erde sie

als Boten der nahenden Donnerwolken entsandt.

आकाङ्क्षिततरुच्छायाः कठोरातपतापिताः । पथिका इव यान्ति स्म चिरेण दिवसा अपि ॥ १५

aakaankshitatarucchaayaah kathoraatapataapitaah | pathikaa iva yaanti sma cirena divasaa api || 15

Langsam nur gingen die Tage vorbei, wie Wanderer, ermattet von sengender Hitze, nach schattigen Bäumen suchend.

चन्द्रांशुपाण्डुरुचयोः गाढाश्लेषसुखप्रदम् । विना हेमन्तमगमन्नतिदुर्बलतां निशाः ॥ १६

candraamshupaandurucayoh gaadhaashleshasukhapradam | vinaa hemantamagamannatidurbalataam nishaah || 16

Im fahlen Mondschein schimmernde Nächte wurden immer schwächer, weil der Frühling

mit seinen wonnevollen, innigen Umschlingungen einfach nicht kommen wollte.

तत्कालं चन्दनालेपधवला सा वणिक्सुता । संवीततनुकौशेयशोभितानङ्गमञ्जरी ॥ १७

tatkaalam candanaalepadhavalaa saa vaniksutaa | samviitatanukausheyashobhitaanangamanjarii || 17

Derweil stand die Kaufmannstochter Anangamanjarii, weiß von aufgetragener Sandelpaste,

den Körper in ein fließendes Seidengewand gehüllt,

ददर्श स्वगृहोत्तुङ्गवातायनगतैकदा । आप्तसख्या युता भव्यं युवानं विप्रपुत्रकम् ॥ १८

dadarsha svagrhottungavaataayanagataikadaa | aaptasakhyaa yutaa bhavyam yuvaanam vipraputrakam || 18

mit ihrer engsten Freundin zusammen am höchsten Fenster ihres Hauses,

von wo sie einen stattlichen Brahmanenjüngling vorbeischlendern sah.

संचरन्तं रतिप्राप्त्यै नवोत्पन्नमिव स्मरम् । कमलाकरनामानं पुत्रं राजपुरोधसः ॥ १९

samcarantam ratipraaptyai navotpannamiva smaram | kamalaakaranaamaanam putram raajapurodhasah || 19

Wie ein neugeborener Liebesgott auf der Suche nach seiner Rati lief er da umher -

Kamalaakara, der Sohn des königlichen Hauspriesters.

सोऽपीन्दोरिव मूर्तिं तां कान्तां दृष्ट्वोपरिस्थिताम् । कुमुदाकरतां भेजे सानन्दः कमलाकरः ॥ २०

so’piindoriva muurtim taam kaantaam drshtvoparisthitaam | kumudaakarataam bheje saanandah kamalaakarah || 20

Er sah auch sie, die Liebliche, hoch oben, wie ein Bildnis des Mondes über sich.

Fasziniert erblühte Kamalaakara zum Seerosenstrauß.

तयोरभूदमूल्यं तन्मनःसंवननं तदा । स्मरगुर्वाज्ञया यूनोरन्योन्यस्यावलोकनम् ॥ २१

tayorabhuudamuulyam tanmanahsamvananam tadaa | smaragurvaajnayaa yuunoranyonyasyaavalokanam || 21

Als die beiden jungen Menschen einander ansahen, kam ungestümes Verlangen in ihren Herzen auf,

weil es Vishnu, des Liebesgottes Lehrer, so befahl.

उन्मूलितह्रियौ तौ च दूरविक्षिप्तचेतसा । रजोऽभिभूतौ जह्राते मन्मथावेगवात्यया॥ २२

unmuulitahriyau tau ca duuravikshiptacetasaa | rajo‘bhibhuutau jahraate manmathaavegavaatyayaa || 22

Von Leidenschaft überwältigt, ward beider Verschämtheit ausgerottet

und jede Vernunft, von Liebesstürmen ergriffen, weit hinweggefegt.

दृष्ट्वा च मदनाविष्टः सख्या स कमलाकरः । सहस्थितेन नीतोऽभूत्कथंचिद्भवनं निजम् ॥ २३

drshtvaa ca madanaavishtah sakhyaa sa kamalaakarah | sahasthitena niito’bhuutkathamcidbhavanam nijam || 23

Daß Kamalaakara vom Liebeswahn besessen war, sah sein Freund, der neben ihm stand.

Der konnte ihn gerade noch nach Hause schleppen.

सापि तं नामतोऽन्विष्य विवशानङ्गमञ्जरी । तया स्वया समं सख्या प्राविशद्वासकं शनैः ॥ २४

saapi tam naamato’nvishya vivashaanangamanjarii | tayaa svayaa samam sakhyaa praavishadvaasakam shanaih || 24

Anangamanjarii erkundigte sich nach seinem Namen und war ratlos.

Zögernd ging sie mit ihrer Freundin ins Haus.

तत्र संचिन्तयन्ती च कान्तं कामज्वरातुरा । नापश्यन्नाशृणोत्किंचिल्लुठन्ती शयनीयके ॥ २५

tatra samcintayantii ca kaantam kaamajvaraaturaa | naapashyannaashrnotkimcilluthantii shayaniiyake || 25

Dort mußte sie, von Liebesfieber gepeinigt, immer an den Geliebten denken.

Sie sah nichts, hörte nichts, wälzte sich nur auf ihrem Lager hin und her.

गतेष्वहःसु द्वित्रेषु सत्रपा सभया च सा । असहा विरहोन्मादं विसोढुं कृशपाण्डुरा ॥ २६

gateshvahahsu dvitreshu satrapaa sabhayaa ca saa | asahaa virahonmaadam visodhum krshapaanduraa || 26

So vergingen zwei, drei Tage. Sie war beschämt, verängstigt, unfähig, den Wahnsinn der Trennung länger zu ertragen,

wurde blass und magerte ab.

दुष्प्रापप्रियसंयोगनिरास्था नक्तमेकदा । गवाक्षप्रेरितकरेणाकृष्टेव हिमांशुना ॥ २७

dushpraapapriyasamyoganiraasthaa naktamekadaa | gavaakshapreritakarenaakrshteva himaamshunaa || 27

Als ihr an der unerreichbaren Vereinigung mit dem Geliebten schon nichts mehr lag,

als der Mond sie eines Nachts mit kalten Händen durchs Fenster zu ziehen schien

सुप्ते परिजने स्वैरं निर्गत्य मरणोन्मुखी । जगाम स्वगृहोद्यानवापीं तरुलतावृताम् ॥ २८

supte parijane svairam nirgatya maranonmukhii | jagaama svagrhodyaanavaapiim tarulataavrtaam || 28

und das Gesinde schlief, verließ sie, auf Selbstmord sinnend, das Haus und ging zum Gartenteich,

der verborgen hinter mit Waldreben bewachsenen Bäumen lag.

तत्र पित्रा कृतोदारप्रतिष्ठां कुलदेवताम् । उपेत्य चण्डिकां देवीं नत्वा स्तुत्वा व्यजिज्ञपत् ॥ २९

tatra pitraa krtodaarapratishthaam kuladevataam | upetya candikaam deviim natvaa stutvaa vyajijnapat || 29

Hier hatte ihr Vater einst einen hohen Schrein für ihre Familiengöttin Candika errichtet. Sie trat vor die Göttin, verneigte sich, sang ihr ein Loblied und erklärte:

अस्मिञ्जन्मनि चेद्भर्ता न मया कमलाकरः । प्राप्तस्तद्देवि भूयान्मे सोऽन्यस्मिन्नपि जन्मनि ॥ ३०

asminjanmani cedbhartaa na mayaa kamalaakarah | praaptastaddevi bhuuyaanme so’nyasminnapi janmani || 30

„Wenn Kamalaakara in diesem Leben mein Gatte nicht sein kann, so soll er‘s eben in meiner nächsten Geburt sein, o Göttin!“

इत्युक्त्वा पुरतस्तस्या देव्याः साशोकपादपे । पाशं विरचयामास स्वोत्तरीयेण रागिणी ॥ ३१

ityuktvaa puratastasyaa devyaah saashokapaadape | paasham viracayaamaasa svottariiyena raaginii || 31

So sprach die erregte Schönheit vor der Göttin. Aus ihrem Obergewand knüpfte sie eine Schlinge

und machte sie an einem Ashokabaum fest.

तावदाप्ता सखी तस्याः सा प्रबुद्ध्यात्र वासके । तामदृष्ट्वा तदुद्यानं दैवादागाद्विचिन्वती ॥ ३२

taavadaaptaa sakhii tasyaah saa prabuddhyaatra vaasake | taamadrshtvaa tadudyaanam daivaadaagaadvicinvatii || 32

Derweil war ihre Freundin im Haus erwacht. Als sie Anangamanjarii nicht sah,

gelangte sie auf der Suche nach ihr zufällig in den Garten.

तत्र दृष्ट्वा च तां पाशमर्पयन्तीं तथा गले । मामेत्युक्त्वा प्रधाव्यैव पाशं तस्यास्तमच्छिनत् ॥ ३३

tatra drshtvaa ca taam paashamarpayantiim tathaa gale | maametyuktvaa pradhaavyaiva paasham tasyaastamacchinat || 33

Dort sah sie die Freundin sich die Schlinge um den Hals legen. „Mach das nicht!“ rief sie,

rannte zu ihr und schnitt die Schlinge durch.

सापि तां वीक्ष्य सम्प्राप्तां कृत्तपाशां निजां सखीम् । अनङ्गमञ्जरी भूमौ पपाताधिकदुःखिता ॥ ३४

saapi taam viikshya sampraaptaam krttapaashaam nijaam sakhiim | anangamanjarii bhuumau papaataadhikaduhkhitaa || 34

Da sah Anagamanjarii ihre Freundin an, die gerade noch rechtzeitig ihre Schlinge zerschnitten hatte,

und sank zutiefst verzweifelt zu Boden.

आश्वासिता स्वसख्या च तया पृष्टा च सा क्षणात् । दुःखहेतुं समाख्याय पुनरेतामभाषत ॥ ३५

aashvaasitaa svasakhyaa ca tayaa prshtaa ca saa kshanaat | duhkhahetum samaakhyaaya punaretaamabhaashata || 35

Nachdem ihre Freundin sie etwas beruhigt und gefragt hatte, woran sie so litt, erzählte sie ihr den Grund und fuhr fort:

सखि मालतिके तन्मे दुर्लभे प्रियसंगमे । गुर्वादिपरतन्त्राया न सुखं मरणात्परम् ॥ ३६

sakhi maalatike tanme durlabhe priyasamgame | gurvaadiparatantraayaa na sukham maranaatparam || 36

„Maalatikaa, liebe Freundin, da ich unter der Fuchtel meiner Eltern und anderer stehe, werde ich wohl kaum mit dem Liebsten

vereint sein. Nur noch im Tode liegt mein Glück.“

इति ब्रुवाणैवानङ्गशराग्निज्वलिता भृशम् । सानङ्गमञ्जरी मोहं ययौ नैराश्यनिःसहा ॥ ३७

iti bruvaanaivaanangasharaagnijvalitaa bhrsham | saanangamanjarii moham yayau nairaashyanihsahaa || 37

So sprach, von den Pfeilen der Liebe wund, im Fieber rotglühend Anangamanjarii,

aus unerträglicher Hoffnungslosigkeit in Ohnmacht fallend.

कष्टं स्मराज्ञा दुर्लङ्घ्या यया नीता दशामिमाम् । अन्याविनीतवनिताहासिनीयं सखी मम ॥ ३८

kashtam smaraajnaa durlanghyaa yayaa niitaa dashaamimaam | anyaaviniitavanitaahaasiniiyam sakhii mama || 38

‚Gar streng ist der Befehl des Liebesgottes und schwer zu übertreten! In diesen Zustand hat er die Freundin versetzt,

die sonst nur über andere verführte Weiber lacht.‘

इत्यादि विलपन्तीं च तां सा मालतिका सखी । शनैराश्वासयामास शीताम्बुपवनादिभिः ॥ ३९

ityaadi vilapantiim ca taam saa maalatikaa sakhii | shanairaashvaasayaamaasa shiitaambupavanaadibhih || 39

Unter diesen Empfindungen versuchte Freundin Maalatika die immer noch vor sich Hinstammelnde

mit kaltem Wasser und gefächelter Luft zu beruhigen.

तापोपशान्तये चास्याश्चकार नलिनीदलैः । शय्यां ददौ च हृदये हारं तुहिनशीतलम् ॥ ४०

taapopashaantaye caasyaashcakaara naliniidalaih | shayyaam dadau ca hrdaye haaram tuhinashiitalam || 40

Um das Fieber zu senken, machte sie ihr ein Lager aus Lotusblättern und legte ihr eine Perlenkette kalt wie Schnee aufs Herz.

ततः साश्रुरुवाचैतां सखीं सानङ्गमन्ञरी । सखि हारादिभिर्नायं दाहोऽन्तर्मम शाम्यति ॥ ४१

tatah saashruruvaacaitaam sakhiim saanangamanjarii | sakhi haaraadibhirnaayam daaho’ntarmama shaamyati || 41

Da sagte unter Tränen Anangamanjarii zu ihrer Freundin: „Freundin, mit Perlenketten und Fächerbrisen

stillst du mein inneres Feuer nicht!

येन प्रशाम्यति पुनः स्वबुद्ध्यैव विधत्स्व तत् । मां संयोजय कान्तेन जीवितं मे यदीच्छसि ॥ ४२

yena prashaamyati punah svabuddhyaiva vidhatsva tat | maam samyojaya kaantena jiivitam me yadiicchasi || 42

Stell mit deiner Klugheit etwas an, wodurch es zur Ruhe kommt:

Bring mich mit dem Geliebten zusammen, wenn dir was an meinem Leben liegt!“

एवमुक्तवतीं तां सा स्नेहान्मालतिकाब्रवीत् । सखि भूयिष्ठयाताद्य रात्रिः प्रातरहं पुनः ॥ ४३

evamuktavatiim taam saa snehaanmaalatikaabraviit | sakhi bhuuyishthayaataadya raatrih praataraham punah || 43

Als sie das gesagt hatte, sprach Maalatikaa voll Zärtlichkeit: „Liebe Freundin, bald ist die Nacht vorbei. Morgen aber will ich

इहैव कृतसंकेतमानेष्यामि प्रियं तव । तदालम्ब्य धृतिं तावन्निजं प्रविश्य मन्दिरम् ॥ ४४

ihaiva krtasamketamaaneshyaami priyam tava | tadaalambya dhrtim taavannijam pravishya mandiram || 44

mit deinem Liebsten eine Vereinbarung treffen und ihn herbringen.

Bis dahin fasse Zuversicht und geh einstweilen heim.“

इत्युक्तवत्यै संतुष्य तस्यै सानङ्गमञ्जरी । हारं स्वकण्ठादाकृष्य प्रददौ पारितोषिकम् ॥ ४५

ityuktavatyai samtushya tasyai saanangamanjarii | haaram svakanthaadaakrshya pradadau paaritoshikam || 45

Daraufhin war Anangamanjarii so glücklich, daß sie sich die Kette vom Hals nahm,

um sie ihr für diese Worte als kleine Aufmerksamkeit zu schenken.

गच्छाधुनैव स्वगृहं प्रातः सिद्धै ततो व्रज । इति सैतां सखीं प्रेष्य सा विवेश स्ववासकम् ॥ ४६

gacchaadhunaiva svagrham praatah siddhai tato vraja | iti saitaam sakhiim preshya saa vivesha svavaasakam || 46

„Geh jetzt auch du nach Hause. Viel Erfolg für morgen!“

Damit verabschiedete sie die Freundin und zog sich in ihr Haus zurück.

प्रातश्च सा मालतिका केनप्यनुपलक्षिता । तत्सखी तस्य कमलाकरस्य भवनं ययौ ॥ ४७

praatashca saa maalatikaa kenapyanupalakshitaa | tatsakhii tasya kamalaakarasya bhavanam yayau || 47

Am nächsten Morgen ging auch, von keinem beobachtet, Freundin Maalatikaa zu Kamalaakaras Bungalow.

चिन्वन्ती तत्र चोद्याने तरुमूले ददर्श तम् । चन्दनार्द्राम्बुरुहिणीपत्त्रशय्याविवर्तिनम् ॥ ४८

cinvantii tatra codyaane tarumuule dadarsha tam | candanaardraamburuhiniipattrashayyaavivartinam || 48

Dort fand sie ihn im Garten und sah, wie er sich unter einem Baum auf einem Lager

aus mit Sandelwasser befeuchteten Seerosen wälzte.

रहस्यधारिणैकेन कदलीदलमारुतैः । आश्वास्यमानं सुहृदा दह्यमानं स्मराग्निना ॥ ४९

rahasyadhaarinaikena kadaliidalamaarutaih | aashvaasyamaanam suhrdaa dahyamaanam smaraagninaa || 49

Ein Freund, der ein Geheimnis für sich behalten konnte, fächelte ihm mit dem Blatt einer Bananenstaude Luft zu

und versuchte so, den im Liebesfieber Schmachtenden ruhigzustellen.

तया विनेयमस्य स्यात्कामावस्थेदृशीति सा । विचिन्त्य तस्थौ प्रच्छन्ना ज्ञातुं तत्र विनिश्चयम् ॥ ५०

tayaa vineyamasya syaatkaamaavasthedrshiiti saa | vicintya tasthau pracchannaa jnaatum tatra vinishcayam || 50

‚Sollte er durch die Liebe zu ihr in solch einen Zustand geraten sein?‘ überlegte sie und verharrte in ihrem Versteck,

um sich Gewissheit zu verschaffen.

तावच्च सुहृदा तेन स ऊचे कमलाकरः । क्षणमेकमिहोद्याने दत्त्वा दृष्टिं मनोरमे ॥ ५१

taavacca suhrdaa tena sa uuce kamalaakarah | kshanamekamihodyaane dattvaa drshtim manorame || 51

Derweil sagte Kamalaakaras Freund zu ihm: „Sieh dich nur für einen Augenblick in diesem lieblichen Garten hier um!

विनोदय मनो मित्र मात्र विक्लवतामगाः । तच्छ्रुत्वा तं स्वसुहृदं विप्रपुत्रो जगाद सः ॥ ५२

vinodaya mano mitra maatra viklavataamagaah | tacchrutvaa tam svasuhrdam vipraputro jagaada sah || 52

Laß ihn dein Herz erfreuen, Freund, und verfall nicht in Schwermut!“ Als der Priestersohn das hörte, sagte er zu seinem Freund:

यन्ममानङ्गमन्जर्या वणिक्पुत्र्या तया हृतम् । विनोदयामि तदिदं कुतः शून्याशयो मनः ॥ ५३

„yanmamaanangamanjaryaa vanikputryaa tayaa hrtam | vinodayaami tadidam kutah shuunyaashayo manah || 53

„Von der Kaufmannstochter Anangamanjarii ward das Herz mir entrissen – wie soll ich’s dann erfreun,

wenn nur ein leeres Loch in meinem Brustkorb ist?

स्मरेण शून्यहृदयो बाणतूणीकृतो ह्यहम् । तत्प्राप्स्यामि मनश्चौरीं तां यथा कुरु मे तथा ॥ ५४

smarena shuunyahrdayo baanatuuniikrto hyaham | tatpraapsyaami manashcauriim taam yathaa kuru me tathaa || 54

Ohne Herz hat der Liebesgott mich zum Köcher für seine Pfeile gemacht. Sorge dafür, daß ich die Herzensdiebin wiederfinde!“

इत्युक्ते विप्रपुत्रेण तेनात्मानं प्रदर्श्य सा । हृष्टा मालतिकाभ्येत्य तमुवाचास्तसंशया ॥ ५५

ityukte vipraputrena tenaatmaanam pradarshya saa | hrshtaa maalatikaabhyetya tamuvaacaastasamshayaa || 55

Als der Priestersohn das gesagt hatte, trat Maalatikaa hervor und ging, nun, da ihre Zweifel von ihr gefallen waren,

freudig auf ihn zu und sprach ihn an:

तवास्म्यनङ्गमञ्जर्या सुभग प्रहितान्तिकम् । संदेशं चाहमेवैषा विस्पष्टार्थं ब्रवीमि ते ॥ ५६

tavaasmyanangamanjaryaa subhaga prahitaantikam | samdesham caahamevaishaa vispashtaartham braviimi te || 56

„Du hast Glück, guter Mann, denn ich wurde von Anangamanjarii zu dir gesandt  

und richte dir ihre Botschaft aus, deren Sinn offensichtlich ist:

एष कः शिष्टधर्मो यत्प्रविश्य हृदयं हठात् । मनो मुषित्वा मुग्धाया गम्यते स्थगितात्मना ॥ ५७

esha kah shishtadharmo yatpravishya hrdayam hathaat | mano mushitvaa mugdhaayaa gamyate sthagitaatmanaa || 57

‚Wer hat Gesetz und Sitten gelernt, um dann mit Gewalt in ein Herz einzudringen,

der Verwirrten den Verstand zu rauben und sich danach davonzustehlen?‘

चित्रं च यद्वामदृशा तुभ्यमेव तयाधुना । मनोहराय देहोऽपि दातुं प्राणैः सहेष्यते ॥ ५८

citram ca yadvaamadrshaa tubhyameva tayaadhunaa | manoharaaya deho’pi daatum praanaih saheshyate || 58

Seltsam auch, daß die junge Schönheit jetzt bereit ist, dir, dem Herzensdieb, ihr Leib und Leben hinzugeben.

निःश्वासान्सा हि संतप्तान्विमुञ्चति दिवानिशम् । ज्वलतो हृदि कंदर्पवह्नेर्धूमोद्गमानिव ॥ ५९

nihshvaasaansaa hi samtaptaanvimuncati divaanisham | jvalato hrdi kamdarpavahnerdhuumodgamaaniva || 59

Tag und Nacht stößt sie heiße Seufzer aus, als würde sie Dampf ablassen vom Liebesfeuer, das in ihrem Herzen tobt.

सम्पतन्ति मुहुश्चास्याः साञ्जना बाष्पबिन्धवः । वदनाम्भोजसौगन्ध्यलुब्धा मधुकरा इव ॥ ६०

sampatanti muhushcaasyaah saanjanaa baashpabindhavah | vadanaambhojasaugandhyalubdhaa madhukaraa iva || 60

Immer wieder tropfen Tränen, schwarz von Maskara, ihr herab wie Bienen, angelockt vom Wohlgeruch ihres Lotusgesichts.

तद्यदीच्छसि तद्वच्मि शिवं वामुभयोरहम् । इत्युक्तो मालतिकया सोऽब्रवीत्कमलाकरः ॥ ६१

tadyadiicchasi tadvacmi shivam vaamubhayoraham | ityukto maalatikayaa so’braviitkamalaakarah || 61

Ich kann ihr also, wenn du willst, sagen, was heilsam für euch beide ist.“ Auf diese Worte Maalatikas erwiderte Kamalaakara:

भद्रे भयं करोत्येषा वाक्तवाश्वासयत्यपि । वदन्ती विधुरावस्थां बद्धभावां च मे प्रियाम् ॥ ६२

bhadre bhayam karotyeshaa vaaktavaashvaasayatyapi | vadantii vidhuraavasthaam baddhabhaavaam ca me priyaam || 62

„Ehrenwerte, deine Worte trösten mich, denn die Geliebte hängt an mir, erschrecken mich aber auch,

wenn du schilderst, in welch elendem Zustand sie sich befindet.

तदेका गतिरत्र त्वं यथा वेत्सि तथा कुरु । इत्युक्तवाक्ये कमलाकरे मालतिकाब्रवीत् ॥ ६३

tadekaa gatiratra tvam yathaa vetsi tathaa kuru | ityuktavaakye kamalaakare maalatikaabraviit || 63

Du bist hier der einzige Ausweg. Mach, was du für’s Beste hältst!“ Auf diese Worte Kamalaakaras erwiderte Maalatikaa:

अनङ्गमञ्जरीमद्य गुप्तं तां प्रापयाम्यहम् । नक्तं स्वभवनोद्यानं त्वं तिष्ठेस्तत्र बाह्यतः ॥ ६४

anangamanjariimadya guptam taam praapayaamyaham | naktam svabhavanodyaanam tvam tishthestatra baahyatah || 64

„Heut Nacht will ich Anangamanjarii heimlich in den Garten vor ihrem Haus führen. Du wartest draußen am Gartentor.

ततः प्रवेशयिष्यामि त्वामत्रान्तः स्वयुक्तितः । एवं यथेष्टो युवयोर्भविष्यति समागमः ॥ ६५

tatah praveshayishyaami tvaamatraantah svayuktitah | evam yatheshto yuvayorbhavishyati samaagamah || 65

Dann lass ich dich auf ein Zeichen von mir eintreten. So wird eure heißersehnte Zusammenkunft stattfinden.“

इत्युक्त्वानन्द्य तं विप्रपुत्रं मालतिका ततः । गत्वा कृतार्था सानङ्गमञ्जरीमप्यनन्दयत् ॥ ६६

ityuktvaanandya tam vipraputram maalatikaa tatah | gatvaa krtaarthaa saanangamanjariimapyanandayat || 66

Mit diesen Worten hatte Maalatikaa den Priestersohn aufgemuntert und ging nach erfüllter Mission zu Anangamanjarii,

die sie ebenso fröhlich stimmte.

तथाह्ना सह यातेऽर्के क्वापि संध्यानुरागिणि । ऐन्द्र्या दिशेन्दुतिलकेनानने सुप्रसाधिते ॥ ६७

tathaahnaa saha yaate’rke kvaapi samdhyaanuraagini | aindryaa dishendutilakenaanane suprasaadhite || 67

Da verschwand, in die Abenddämmerung verliebt, die Sonne mit dem weichenden Tag - wer weiß wohin? -

und im Osten erschien, wie auf die Stirn das Schönheitsmal, genau richtig platziert der Mond.

त्यक्तपद्माकरा प्राप्ता श्रीर्मयेतीव हर्षतः । हसत्युत्फल्लवदने विशदे कुमुदाकरे ॥ ६८

tyaktapadmaakaraa praaptaa shriirmayetiiva harshatah | hasatyutphallavadane vishade kumudaakare || 68

‚Hier hat wohl die Glücksgöttin ihren Lotusteich verlassen und sich froh zu mir gesellt‘,

lachte mit aufblühenden Blütenmäulchen strahlendweiß der Seerosenstrauß.

कृतप्रसाधनः सोक्तः स्वैरं स कमलाकरः । कामी कान्तागृहोद्यानद्वारबाह्यमुपागमत् ॥ ६९

krtaprasaadhanah soktah svairam sa kamalaakarah | kaamii kaantaagrhodyaanadvaarabaahyamupaagamat || 69

Kamalaakara, ebenfalls herausgeputzt, trat verliebt - erwartungsvoll - ans Tor zum Garten vor dem Haus der Geliebten.

तावच्च सा मालतिका तां युक्त्यानङ्गमञ्जरीम् । आनिनाय तदुद्यानं कृच्छ्राद्गमितवासराम् ॥ ७०

taavacca saa maalatikaa taam yuktyaanangamanjariim | aaninaaya tadudyaanam krcchraadgamitavaasaraam || 70

Da lockte Maalatikaa unter einem Vorwand Anangamanjarii, die den Tag unter Strapazen überstanden hatte, in den Garten.

उपवेश्य च तां मध्ये गुल्मके चूतशाखिनाम् । प्रावेशयत्तं निर्गत्यैव कमलाकरम् ॥ ७१.

upaveshya ca taam madhye gulmake cuutashaakhinaam | praaveshayattam nirgatyaiva kamalaakaram || 71

Sie ließ sie mitten in einer Mangobaumgruppe niedersitzen. Dann verließ sie den Garten, um Kamalaakara hereinzuführen.

स च प्रविश्य पत्रौघघनपादपमध्यगाम् । तामध्वग इव छायां ददर्शानङ्गमञ्जरीम् ॥ ७२

sa ca pravishya patraughaghanapaadapamadhyagaam | taamadhvaga iva chaayaam dadarshaanangamanjariim || 72

Als er eintrat, bemerkte er unter dem dichten Blätterdach Anangamanjarii, wie ein Wanderer, der Schatten findet.

उपैत्य यावच्च स तां तावद्दृष्ट्वा प्रधाव्य सा । कामवेगहृतव्रीडा कण्ठे तं सहसाग्रहीत् ॥ ७३

upaitya yaavacca sa taam taavaddrshtvaa pradhaavya saa | kaamavegahrtavriidaa kanthe tam sahasaagrahiit || 73

Kaum sah sie ihn näherkommen, war unter dem Ausbruch der Leidenschaft jede Scham gewichen.

Sie lief ihm entgegen und umschlang ihn hemmungslos.

क्व यासि लब्धोऽसि मयेत्यालपन्ती च तत्क्षणम् । सातिहर्षभरस्तब्धनिःश्वासा पञ्चतामगात् ॥ ७४

kva yaasi labdho’si mayetyaalapantii ca tatkshanam | saatiharshabharastabdhanihshvaasaa pancataamagaat || 74

„Du gehst nirgendwo mehr hin, nun, da ich dich erjagt habe!“ murmelte sie noch, als sie im selben Augenblick,

an der Freudenlast erstickend, in die fünf Elemente überging und starb.

पपात च महीपृष्ठे वातरुग्णा लतेव सा । विचित्रो बत कामस्य विपाकविषमः क्रमः ॥ ७५

papaata ca mahiiprshthe vaatarugnaa lateva saa | vicitro bata kaamasya vipaakavishamah kramah || 75

Wie eine vom Baum gewehte Ranke fiel sie zu Boden.

Weh o weh, seltsam ist der Liebe Lauf, schrecklich gar in letzter Konsequenz!

तद्दृष्ट्वाशनिपातोग्रं सद्यः स कमलाकरः । हा हा किमेतदित्युक्त्वा मूर्छितो न्यपतद्भुवि ॥ ७६

taddrshtvaashanipaatogram sadyah sa kamalaakarah | haa haa kimetadityuktvaa muurchito nyapatadbhuvi || 76

Als Kamalaakara gewahrte, was da geschah, erschütternd wie ein Donnerschlag,

rief er: „Ach du Schande, was ist denn jetzt los!“ und ging bewußtlos zu Boden.

लब्धसंज्ञः क्षणेनाथ तामङ्गारोपितां प्रियाम् । आलिङ्गन्परिचुम्बंश्च तत्तच्च विलपन्बहु ॥ ७७

labdhasamjnah kshanenaatha taamangaaropitaam priyaam | aalinganparicumbamshca tattacca vilapanbahu || 77

Doch bald war er wieder bei Bewußtsein, hob die Liebste auf seinen Schoß,

umarmte und küßte sie, viel Unverständliches stammelnd.

तथा दुःखातिभारेण स प्रसह्य निपीडितः । यथा तस्य टसत्कृत्य क्षणाद्धृदयमस्फुटत् ॥ ७८

tathaa duhkhaatibhaarena sa prasahya nipiiditah | yathaa tasya tasatkrtya kshanaaddhrdayamasphutat || 78

Von der schweren Leidenslast, die sein Herz ertragen mußte, erdrückt, machte es „Plop!“ und war im Nu gebrochen.

अथ तौ मालतिकया शोच्यमानावुभावपि । दृष्ट्वा प्राप्तक्षयौ शोकादिव क्षीणाभवत्क्षपा ॥ ७९

atha tau maalatikayaa shocyamaanaavubhaavapi | drshtvaa praaptakshayau shokaadiva kshiinaabhavatkshapaa || 79

Als Maalatikaa über beide klagte, sah auch die Nacht, daß sie tot waren, und wich wie in Trauer zurück.

प्रातरुद्यनपालेभ्यो ज्ञात्वा बन्धुजनस्तयोः । तत्राययौ त्रपाश्चर्यदुःखमोहाकुलीकृतः ॥ ८०

praatarudyanapaalebhyo jnaatvaa bandhujanastayoh | tatraayayau trapaashcaryaduhkhamohaakuliikrtah || 80

Am Morgen erfuhren von den Parkwächtern die Verwandten beider Seiten davon und liefen dort zusammen – beschämt, verwundert, wie vor den Kopf geschlagen von so viel Unglück.

आसीत्कर्तव्यतामूढश्चिरं खेदादवाङ्मुखः । कष्टाः कुलखलीकारहेतवो बत कुस्त्रियः ॥ ८१

aasiitkartavyataamuudhashciram khedaadavaangmukhah | kashtaah kulakhaliikaarahetavo bata kustriyah || 81

Lange standen sie gelähmt, wußten nicht, was tun, die Gesichter abgewandt vor Schmerz.

Ganz schlimm sind üble Weiber, der Grund für das Zerwürfnis von Familien.

तावच्च ताम्रलिप्तीतः स तस्याः पतिरागमत् । सोत्कण्ठोऽनङ्गमञ्जर्या मणिवर्मा पितुर्गृहात् ॥ ८२

taavacca taamraliptiitah sa tasyaah patiraagamat | sotkantho’nangamanjaryaa manivarmaa piturgrhaat || 82

Mittlerweile kam ihr Ehegatte Manivarman, der sich nach Anangamanjari sehnte,

aus seines Vaters Haus in Taamralipti vorgefahren.

स श्वाशुरं गृहं प्राप्य यथातत्त्वमवेत्य तत् । बाष्पान्धलोचनो ध्यायंस्तदेवोद्यानमाययौ ॥ ८३

sa shvaashuram grham praapya yathaatattvamavetya tat | baashpaandhalocano dhyaayamstadevodyaanamaayayau || 83

Am Haus des Schwiegervaters angelangt, erfuhr er, was geschehen war.

Die Augen von Tränen blind, grübelte er darüber nach. Als er in den Garten kam,

तत्र भार्यां गतासुं तां दृष्ट्वान्यसहितामपि । शोकाग्निज्वलितो रागी सद्यः सोऽपि जहावसून् ॥ ८४

tatra bhaaryaam gataasum taam drshtvaanyasahitaamapi | shokaagnijvalito raagii sadyah so’pi jahaavasuun || 84

sah er seine Frau neben einem anderen Toten liegen. Im Leidensfeuer verbrennend,

hauchte der Liebende auch gleich sein Leben aus.

ततः क्रन्दति तत्रस्थे जने कोलाहलाकुलाः । आययुर्ज्ञातवृत्तान्ताः पौराः सर्वेऽत्र विस्मिताः ॥ ८५

tatah krandati tatrasthe jane kolaahalaakulaah | aayayurjnaatavrttaantaah pauraah sarve’tra vismitaah || 85

Die dort klagend Umherstehenden erhoben lautes Wehgeschrei. Alle Bürger hatten inzwischen von dem Vorfall gehört.

Das Volk wunderte sich.

अथात्रानङ्गमञ्जर्या पित्रा पूर्वावतारिता । देवी संनिहिता चण्डी विज्ञप्ताभून्निजैर्गणैः ॥ ८६

athaatraanangamanjaryaa pitraa puurvaavataaritaa | devii samnihitaa candii vijnaptaabhuunnijairganaih || 86

Göttin Candi, der Anangamanjaris Vater früher schon ein Heligtum hingesetzt hatte,

war nicht fern, als ihre Heerscharen sie alarmierten:

त्वदाकारप्रतिष्ठाकृदर्थदत्तः सदैष ते । भक्तो वणिक्तदस्यास्मिन्दुःखे देवि दयां कुरु ॥ ८७

tvadaakaarapratishthaakrdarthadattah sadaisha te | bhakto vaniktadasyaasminduhkhe devi dayaam kuru || 87

„Göttin, Arthadatta ließ deine Statue hier errichten, ein Kaufmann, der dir stets ergeben war.

Steh ihm bei in dieser schweren Stunde!“

एतद्गणेभ्यः श्रुत्वा सा शरण्या शंकरप्रिया । शान्तानङ्गास्त्रयोऽप्येते जीवन्त्विति समादिशत् ॥ ८८

etadganebhyah shrutvaa saa sharanyaa shamkarapriyaa | shaantaanangaastrayo’pyete jiivantviti samaadishat || 88

Als Durga, die Beschützerin und Shivas Geliebte, das von ihren Heerscharen vernahm, befahl sie:

„Diese Drei sollen, ihrer Leidenschaften entledigt, weiterleben!“

अथ सर्वेऽपि ते सुप्तप्रतिबुद्धा इव क्षणात् । तत्प्रसादात्समुत्तस्थुर्जीवन्तो वीतमन्मथाः ॥ ८९

atha sarve’pi te suptapratibuddhaa iva kshanaat | tatprasaadaatsamuttasthurjiivanto viitamanmathaah || 89

Da standen sie alle, wie aus dem Schlaf erwacht, durch ihren Gnadenakt im selben Moment schon wieder auf

 – lebendig und ohne Illusionen.

ततो दृष्ट्वा तदाश्चर्यं सानन्दे सकले जने । लज्जानतमुखः प्रायात्स्वगृहं कमलाकरः ॥ ९०

tato drshtvaa tadaashcaryam saanande sakale jane | lajjaanatamukhah praayaatsvagrham kamalaakarah || 90

Beim Anblick dieser Wundertat war das Volk ringsum begeistert, und Kamalaakara schlich

mit beschämt gesenktem Haupt nach Hause.

अर्थदत्तोऽपि तां ह्रीतामादायानङ्गमञ्जरीम् । सुतां स्वभर्तृसहितां ययौ बद्धोत्सवो गृहान् ॥ ९१

arthadatto’pi taam hriitaamaadaayaanangamanjariim | sutaam svabhartrsahitaam yayau baddhotsavo grhaan || 91

Arthadatta aber nahm seine schamerfüllte Tochter Anangamanjarii und ging mit ihr und ihrem Mann zusammen

in gehobener Stimmung in seine Villa zurück.“

इति कथयित्वा तस्यां रात्रौ मार्गे कथां स वेतालः ।

निजगाद तं त्रिविक्रमसेनं क्षोणीपतिं भूयः ॥ ९२

iti kathayitvaa tasyaam raatrau maarge kathaam sa vetaalah |

nijagaada tam trivikramasenam kshoniipatim bhuuyah || 92

Das war die Geschichte, die der Vetaala in dieser Nacht unterwegs erzählte. Wieder sprach er den König Trivikramasena an:

राजन्कस्य वदैतेष्वधिको मोहोऽनुरागमूढेषु ।

सोऽत्र च पूर्वोक्तस्ते शापो जानन्न चेद्वदसि ॥ ९३

raajankasya vadaiteshvadhiko moho’nuraagamuudheshu |

so’tra ca puurvoktaste shaapo jaananna cedvadasi || 93

„König, sprich, wer von diesen Liebestrotteln ist der Meistgefoppte? Die Verwünschung von früher

gilt immer noch, wenn du’s weißt, aber nicht sagst…“

इत्येतद्वेतालाच्छ्रुत्वा स प्रत्युवाच तं नृपतिः ।

एतेषु रागमूढः प्रतिभाति ममाधिकः स मणिवर्मा ॥ ९४

ityetadvetaalaacchrutvaa sa pratyuvaaca tam nrpatih |

eteshu raagamuudhah pratibhaati mamaadhikah sa manivarmaa || 94

Nachdem der König solches von dem Leichengespenst gehört hatte, erwiderte er:

 „Von diesen scheint mir Manivarman der größte Liebestropf zu sein.

इतरौ हि तावुभावपि कालक्रमपक्वमन्मथावस्थौ ।

अन्योन्यसानुरागौ यदि जीवितमुज्झतः स्म तद्भवतु ॥ ९५

itarau hi taavubhaavapi kaalakramapakvamanmathaavasthau |

anyonyasaanuraagau yadi jiivitamujjhatah sma tadbhavatu || 95

Wenn die beiden anderen ineinander Verliebten aus dem Leben scheiden, dann soll das eben so sein,

denn ihr Lustmoment ist ja im Lauf der Zeit schon herangereift.

मणिवर्मा त्वतिमूढो यो भार्यामन्यपुरुषसक्तमृताम् ।

दृष्ट्वैव कूपकाले प्रत्युत रक्तः शुचामुचत्प्राणान् ॥ ९६

manivarmaa tvatimuudho yo bhaaryaamanyapurushasaktamrtaam |

drshtvaiva koopakaale pratyuta raktah shucaamucatpraanaan || 96

Manivarman aber, der seine tote Frau einen anderen Mann umklammern sieht,

ist im Augenblick der Wut wider aller Erwartung so voller Liebe, daß er Kummers stirbt.“

इति गदितवतः स तस्य राज्ञो बत वेतालपतिः पुनर्जगाम ।

 निजमेव पदं तदंसपीठादथ राजापि तमन्वगात्स भूयः ॥ ९७

iti gaditavatah sa tasya raajno bata vetaalapatih punarjagaama |

 nijameva padam tadamsapiithaadatha raajaapi tamanvagaatsa bhuuyah || 97

Nach diesen Worten des Königs ging der Meistervetaala, seinen Schulterstützpunkt verlassend, einfach wieder seines Weges.

Der König aber folgte ihm erneut.

इति महाकविश्रीसोमदेवभट्टविरचिते कथासरित्सागरे शशाङ्कवतीलम्बकेऽष्टाविंशस्तरङ्गः ।

iti mahaakavishriisomadevabhattaviracite kathaasaritsaagare shashaankavatiilambake’shtaavimshastarangah |

Das war das achte Kapitel im Buch Shashankavatii aus dem Weltmeer der Erzählungen,

die der Dichterfürst Shrii Somadeva Bhatta zusammengetragen hat.